مهران؛ از مرز عبور تا ایستگاه تولید*سودابه خانی

پویاخبر -مرز مهران سال‌هاست که به‌عنوان یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های تجاری و زیارتی کشور شناخته می‌شود؛ مرزی که حجم قابل‌توجهی از مبادلات ایران و عراق از آن عبور می‌کند، اما مسئله مهم‌تر برای ایلام، آن چیزی است که باید پس از عبور کالا از این مرز اتفاق بیفتد: ماندگاری سرمایه، شکل‌گیری تولید و ایجاد اشتغال در داخل استان.

منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی مهران با چنین چشم‌اندازی وارد مرحله تازه‌ای از فعالیت شده است. قرار نیست اهمیت این محدوده صرفاً با میزان تردد کامیون‌ها یا حجم صادرات سنجیده شود؛ هدف اصلی، ایجاد زنجیره‌ای اقتصادی است که تجارت مرزی را به فعالیت‌های پایدار اقتصادی پیوند بزند. این همان نقطه‌ای است که می‌تواند جایگاه مهران را از یک گذرگاه پرتردد به مقصدی برای فعالیت سرمایه‌گذاران تغییر دهد.

نخستین گام در این مسیر، فراهم‌کردن زیرساخت‌های قانونی و اجرایی تجارت بوده است. اتصال منطقه به سامانه جامع گمرکی و سامانه EPL و دریافت شناسه گمرکی، از اقداماتی است که مسیر فعالیت رسمی اقتصادی را هموارتر کرده است. همچنین استقرار مدیریت امور گمرکی و تکمیل فرآیندهای فنی و اداری واردات خودرو و مرکز شماره‌گذاری، از جمله اقداماتی است که در ماه‌های اخیر در دستور کار قرار گرفته و بخشی از آن به مرحله اجرا رسیده است.

در کنار زیرساخت‌های گمرکی، موضوع ساماندهی فرصت‌های سرمایه‌گذاری نیز اهمیت دارد. فراخوان واگذاری اراضی برای احداث نمایشگاه‌های تخصصی خودرو، تعمیرگاه‌های مجاز و مراکز تأمین قطعات، نمونه‌ای از تلاش برای ورود فعالیت‌های خدماتی و اقتصادی جدید به این محدوده است. این اقدامات اگر به استقرار واقعی کسب‌وکارها منجر شوند، می‌توانند به شکل‌گیری مشاغلی فراتر از فعالیت‌های سنتی مرزی کمک کنند.

اما اهمیت اقتصادی مهران را باید در مقیاسی فراتر از محدوده جغرافیایی آن دید. سال گذشته بیش از یک میلیارد و ۳۱۸ میلیون دلار کالا از مرز مهران صادر شد؛ رقمی که جایگاه این گذرگاه را در تجارت خارجی کشور نشان می‌دهد. با این حال، حجم صادرات به‌تنهایی به معنای برخورداری استان از تمام منافع اقتصادی این مبادلات نیست. ارزش واقعی این تجارت زمانی برای ایلام ملموس‌تر می‌شود که بخشی از فرآوری، بسته‌بندی، انبارداری، حمل‌ونقل و خدمات وابسته به آن در داخل استان شکل بگیرد.

از همین منظر، توسعه همکاری‌های اقتصادی با عراق و پیگیری ایجاد منطقه آزاد مشترک مهران ـ زرباطیه را نیز باید یکی از مسیرهای مهم پیش‌رو دانست. مذاکرات و رایزنی‌های دو طرف برای فراهم‌کردن مقدمات این طرح ادامه دارد؛ طرحی که در صورت عبور از مراحل حقوقی و اجرایی و رسیدن به مرحله عملیاتی، می‌تواند زمینه ارتباط منسجم‌تر فعالان اقتصادی دو کشور و تسهیل مبادلات تجاری را فراهم کند.

در کنار این برنامه‌ها، اجرای طرح جامع، تکمیل زیرساخت‌های عمرانی و فراهم‌کردن شرایط مناسب برای استقرار واحدهای اقتصادی، از ضرورت‌هایی است که آینده این محدوده به آن وابسته است. سرمایه‌گذار پیش از هر چیز به ثبات مقررات، دسترسی به زیرساخت، فرآیندهای روشن اداری و امکان فعالیت اقتصادی قابل پیش‌بینی نیاز دارد؛ بنابراین موفقیت این طرح تنها با اعلام فرصت‌های سرمایه‌گذاری محقق نمی‌شود، بلکه به فراهم‌شدن شرایط واقعی برای ورود و ماندگاری سرمایه بستگی دارد.

برای ایلام، منطقه آزاد مهران زمانی به یک دستاورد توسعه‌ای ماندگار تبدیل خواهد شد که نتیجه فعالیت آن در زندگی اقتصادی مردم دیده شود؛ در واحدهای تولیدی که شکل می‌گیرند، مشاغلی که ایجاد می‌شوند و محصولاتی که به‌جای عبور صرف از مرز، در همین استان ارزش افزوده پیدا می‌کنند. مهران از مزیت جغرافیایی و موقعیت تجاری برخوردار است؛ اکنون مسئله اصلی، تبدیل این مزیت به ثروت و فرصت اقتصادی برای مردم ایلام است. آینده این مرز را نه فقط میزان کالای عبوری، بلکه میزان سرمایه‌ای تعیین می‌کند که در آن می‌ماند و ارزشی که در این سوی مرز خلق می‌شود.

#ایران_قوی

#جام_رسانه_امید

#StrongIran

#ایلام-قوی

#ایلام_قوی