دامپزشکی ایلام: گوشت کشتار غیرمجاز نخرید

وهاب پیرانی روز پنجشنبه در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنا، پدیده کشتار غیرمجاز در حاشیه شهرها را یکی از چالش‌های بنیادین سلامت در استان دانست و اظهار کرد: این مشکل در یک تا دو سال گذشته و به دنبال تعطیلی کشتارگاه صنعتی ایلام افزایش داشته است.

وی گفت: خرید گوشت از مکان‌های غیرمجاز کشتار دام در حقیقت استقبال از خطرهای مرگباری همچون بیماری تب خونریزی‌ دهنده کریمه کنگو (CCHF) است که سلامت زنان خانه‌دار، قصابان و مصرف‌کنندگان را به طور جدی تهدید می‌کند.

مدیرکل دامپزشکی ایلام با تاکید بر ناتوانی افراد عادی در تشخیص آلودگی‌های دامی، یادآور شد: شهروندان هرگز نمی‌توانند با نگاه ظاهری به لاشه یا دام ذبح‌ شده، بیماری آن را ارزیابی کنند، در حالی که بازرسان بهداشتی دامپزشکی در کشتارگاه‌ها روند معاینه را در سه مرحله پیش از ذبح، حین کشتار و پس از پوست‌کنی و لاشه‌گشایی انجام می‌دهند.

پیرانی افزود: داده‌های آماری کشتارگاه‌های رسمی نشان می‌دهد که همواره درصدی از دام‌ها با وجود ظاهر سالم، پس از باز شدن اندرونه (احشا)، دارای ضایعات پنهان در ریه یا کبد هستند که بی‌درنگ دستور ضبط کامل یا موضعی لاشه و امحای اندام‌های آلوده صادر می‌شود.

وی بیان کرد: متاسفانه در مراکز کشتار غیرمجاز، همه گوشت و اندام‌های درونی لاشه بدون کمترین ارزیابی بهداشتی فروخته می‌شود و به دست مصرف‌کننده می‌رسد.

مدیرکل دامپزشکی ایلام، معضل بیماری‌های انگلی در دام‌های سنگین بومی را حادتر ارزیابی کرد و افزود: بیشتر دام‌های سنگین استان به روش سنتی و بومی پیرامون روستاها نگهداری می‌شوند و در مراتع حاشیه‌ای چرا می‌کنند.

پیرانی اظهار کرد: این شیوه نگهداری، دام‌ها را در معرض انواع انگل‌های خطرناک و بیماری کیست هیداتیک قرار می‌دهد و مصرف گوشت یا اندام‌های بازرسی‌ نشده آن‌ها پیامدهای درمانی سنگینی به همراه دارد.

وی بیان کرد: تعطیلی کشتارگاه صنعتی ایلام در سال‌های اخیر به دلیل پیچیدگی‌های مالکیتی و حقوقی، روند عرضه دام در مراکز غیرمجاز به‌ ویژه حاشیه جاده‌های ورودی شهر مانند منطقه «مهدی‌آباد» و «هفت چشمه» را تشدید کرده است.

مدیرکل دامپزشکی ایلام ادامه داد: با وجود هشدارهای پیاپی کارشناسان بهداشت در باره خطرهای تب کریمه کنگو، کیست هیداتیک و تب مالت برخی شهروندان به دلیل تفاوت قیمت یا ناآگاهی از بیماری‌های نهفته دامی، گوشت مورد نیاز خود را از مراکز غیرمجاز تهیه می‌کنند و مهار این رویکرد، نیازمند راه‌اندازی فوری کشتارگاه صنعتی و اجرای نظارت‌های فراگیر بهداشتی و انتظامی است.

پیرانی توضیح داد: نظارت‌های بهداشتی دامپزشکی در حوزه فرآورده‌های شیری، به پایش دقیق شیرخام در گستره دامداری‌ها، مراکز گردآوری شیر در شهرستان‌ها و ناوگان تانکرهای حمل شیر اختصاص دارد.

وی افزود: در این پیوند با همکاری دانشگاه علوم پزشکی و مرکز بهداشت استان، برنامه‌ای جامع برای تشدید بازرسی‌های سرزده از فروشگاه‌های لبنیات سنتی و بستنی‌فروشی‌ها در دستور کار قرار گرفته است.

مدیرکل دامپزشکی ایلام با اشاره به خطرهای گسترش بیماری بروسلوز (تب مالت) در میان شهروندان، گفت: مصرف شیر آلوده و تماس مستقیم با دام آلوده، دو راه اصلی سرایت این بیماری به شهروندان به شمار می‌رود.

پیرانی بیان کرد: شهروندانی که از شیر خام دامی استفاده می‌کنند، باید بدانند که جوشاندن شیر دست‌کم به مدت ۱۵ دقیقه روی شعله ملایم ضروری است و تنها این شیوه حرارت‌دهی می‌تواند همه عوامل بیماری‌زا و باکتری‌ها را از میان ببرد.

وی با اشاره به راه‌اندازی کارگروه تخصصی بیماری‌های مشترک انسان و دام در استان، ادامه داد: در دانش پزشکی بیش از ۸۰۰ بیماری مشترک شناسایی شده است که قابل سرایت مستقیم از دام به انسان است.

مدیرکل دامپزشکی ایلام اظهار کرد: از این رو، تمرکز اصلی اقدام‌های دامپزشکی در پایش فرآورده‌های خام دامی، پیشگیری از شیوع این دست بیماری‌ها در میان جمعیت انسانی است.

ایلام در پهنه رشته‌کوه زاگرس و در امتداد مرز باختری کشور به دلیل تنوع اقلیمی، کوهستان‌های سرسبز و مراتع فراخ یکی از مهم‌ترین خاستگاه‌های پرورش دام و دامپروری سنتی و عشایری در کشور است.

این استان ۶۰۰ هزار نفری با افزون بر دو میلیون و ۴۰۰ هزار راس دام، دارای بالاترین سرانه دام در کشور است.

۹۱۸ واحد پرورش دام سبک و سنگین شامل ۳۰۱ واحد صنعتی با ظرفیت ۵۰ هزار و ۴۹۵ رأس و ۶۱۷ واحد نیمه صنعتی فعال در استان ایلام فعالیت دارند.

دام سنگین شامل گاو، گوساله، شتر و گاومیش و دام سبک نیز متشکل از بز و گوسفند است.